Numismatik İnceleme Raporu
| Ülke | Belarus Cumhuriyeti (Beyaz Rusya) |
|---|---|
| Nominal Değer | 25 Ruble (ДВАЦЦАЦЬ ПЯЦЬ РУБЛЁЎ) |
| Emisyon Yılı | 1992 (Tarih revers yüzde sağ alt köşede kırmızı/turuncu baskıdır) |
| Seri / Seri No | АО 7218825 (Kırmızı renkli tekli baskı) |
| Merkez Bankası | Belarus Ulusal Bankası (Нацыянальны Банк Беларусі) |
| Kromatik Yapı | Turuncu, kiremit rengi, saman sarısı ve pembe geçişli zemin; kızıl-kahve ve açık yeşil detaylar |
Merkezi Fauna Gravürü: Banknotun ön yüzünün ana odak noktasında, Belarus'un geniş orman ekosistemini ve milli park faunasını simgeleyen görkemli bir Avrasya sığını (Alces alces / Elk) gravürü yer almaktadır. Adımlayan ve karakteristik boynuz yapısıyla betimlenen bu yaban hayvanı figürü, dönemin matbaa estetiğine uygun olarak kızıl-kahve tonlarında ince çizgisel taramalarla işlenmiştir. Sağ arka planda ise dairesel, ışınsal turuncu giyjoş dalgaları parlamaktadır.
Tipografi, Seri Numarası ve Rozetler: Sağ üst köşede Belarusça Kiril harfleriyle "ДВАЦЦАЦЬ ПЯЦЬ РУБЛЁЎ" nominal ibaresi ve hemen altında pembe/kırmızı dairesel odak içinde beyaz konturlu 25 rakamı bulunur. Sol üst alanda, serinin imzası niteliğindeki kahverengi konturlu ve geleneksel Belarus kilim desenini barındıran kare motif yer alır. Sol orta aks üzerinde, karmaşık kızıl ve sarı çizgisel hatlardan oluşan oval bir giyjoş rozetin merkezinde beyaz konturlu büyük bir 25 rakamı yükselir. Yedi haneli tekli seri numarası (АО 7218825), bu rozetin hemen üzerinde yatay olarak kırmızı mürekkeple konumlandırılmıştır.
Milli Arma (Pahonia): Arka yüzün tam geometrik merkezinde, dairesel katmanlardan oluşan geniş pembe/kırmızı giyjoş çerçevelerin içine kusursuzca yerleştirilmiş tarihi Belarus arması Pahonia (Пагоня - Şahlanan At Üzerindeki Şövalye) gravürü yer almaktadır. Elinde kılıç yükselten ve kalkanında çift haç (Jagiellonian Haçı) taşıyan şövalye tasviri, Sovyet sonrası kurulan ilk bağımsız devletin ulusal egemenlik sembolüdür.
Çerçeve Yapısı ve Metinler: Alt kısım boyunca uzanan yatay giyjoş şeridin içinde "РАЗЛІКОВЫ БІЛЕТ НАЦЫЯНАЛЬНАГА БАНКА БЕЛАРУСІ" ibaresi okunur. Bu şeridin sağ ucunda "1992" emisyon yılı basılmıştır. Merkezi armanın sol ve sağ yanlarında simetrik olarak, açık yeşil zeminli yatay oval alanlarda koyu renkli 25 rakamları yer almaktadır. Üst ve alt kenarlarda uzanan turuncu/kiremit şeritler paraya çerçeve görünümü kazandırırken, sağ üst köşede sahteciliğe karşı yasal uyarı metni Kiril harfleriyle yer alır.
1992 emisyonlu bu 25 Rublelik banknot, Sovyetler Birliği'nin dağılmasının ardından Belarus'un kendi kimliğini inşa etmek üzere çıkardığı ilk bağımsız para serisinin en estetik üyelerinden biridir. Serinin küçük ve orta kupürlerinde (Tavşan, Kunduz, Kurt, Vaşak, Sığın ve Ayı) yerel yabani hayvan figürleri kullanılmıştır. Tasarım dilindeki bu yoğun fauna tercihi nedeniyle halk parayı uzun süre "Zaychiki" (Tavşancıklar) olarak adlandırmış ve bu isim nümismatik literatüre yerleşmiştir.
Arka yüzde gururla sergilenen Pahonia (Şahlanan Şövalye) arması, banknotun nümismatik ve siyasi değerini artıran en kritik unsurdur. Kökeni Litvanya Büyük Dükalığı'na dayanan bu tarihi sembol, 1991-1995 yılları arasında Belarus'un resmi devlet arması olarak kullanılmıştır. 1995 yılında gerçekleştirilen referandum neticesinde Aleksandr Lukaşenko yönetimi tarafından bu arma tedavülden ve devlet kurumlarından kaldırılarak yerine modifiye edilmiş Sovyet dönemi arması getirilmiştir. Bu nedenle, 1992 tarihli bu ilk emisyon banknotlar, ülkenin kısa süren ilk ulusal ve demokratik uyanış döneminin nadir ve somut birer tarihi vesikası olarak kabul edilir.
- 25 ruble,
- 1992 ruble,
- banknot,
- belarus 25 ruble,
- Belarus 25 Ruble 1992,
- belarus banknotes,
- kağıt para,
- ДВАЦЦАЦЬ ПЯЦЬ РУБЛЁЎ