Numismatik İnceleme Raporu
| Ülke | Belarus Cumhuriyeti (Beyaz Rusya) |
|---|---|
| Nominal Değer | 100 Ruble (СТО РУБЛЁЎ) |
| Emisyon Yılı | 1992 (Tarih revers yüzde sağ alt köşede altın sarısı/kahverengi baskıdır) |
| Seri / Seri No | АЯ 6348025 (Kırmızı renkli tekli baskı) |
| Merkez Bankası | Belarus Ulusal Bankası (Нацыянальны Банк Беларусі) |
| Kromatik Yapı | Baskın kahverengi, toprak tonları, saman sarısı ve oker geçişler; pembe ve yeşil ince zemin çizgileri |
Merkezi Fauna Gravürü: Banknotun ön yüzünün ana odak noktasında, Belarus'un ve tüm Avrupa kıtasının yaban hayatı tarihindeki en güçlü sembollerinden biri olan, tarihi Belovejskaya Puşça (Białowieża Ormanı) milli parkında koruma altında bulunan devasa bir Avrupa bizonu (Bison bonasus / Zubr) gravürü yer almaktadır. Kaslı ve heybetli duruşuyla betimlenen bu bizon figürü, koyu kahverengi tonlarında son derece derin ve karakteristik çizgisel taramalarla işlenmiştir. Sağ arka planda ise dairesel, güneş ışını formunda ince oker giyjoş dalgaları yükselmektedir.
Tipografi, Seri Numarası ve Rozetler: Sağ üst alanda Belarusça Kiril harfleriyle "СТО РУБЛЁЎ" nominal ibaresi ve hemen altında kırmızı dairesel odak içinde beyaz konturlu 100 rakamı bulunur. Sol üst alanda, 1992 serisinin ayırt edici imzası olan kahverengi konturlu, kare çerçeveli geleneksel Belarus nakış motifi yer alır. Sol orta aks üzerinde, karmaşık kahverengi ve sarı çizgisel hatlardan oluşan oval bir giyjoş rozetin merkezinde kırmızı/beyaz hatlı büyük bir 100 rakamı yükselir. Yeri ve rengiyle dikkat çeken yedi haneli tekli seri numarası (АЯ 6348025), bu rozetin hemen üzerinde yatay olarak canlı kırmızı mürekkeple konumlandırılmıştır.
Milli Arma (Pahonia): Arka yüzün tam geometrik merkezinde, dairesel katmanlardan oluşan geniş oker ve saman sarısı renk geçişli giyjoş çerçevelerin içine kusursuzca yerleştirilmiş tarihi Belarus arması Pahonia (Пагоня - Şahlanan At Üzerindeki Şövalye) gravürü yer almaktadır. Elinde kılıç yükselten ve kalkanında çift haç (Jagiellonian Haçı) taşıyan şövalye tasviri, Sovyet sonrası kurulan ilk bağımsız devletin ulusal egemenlik sembolüdür.
Çerçeve Yapısı ve Metinler: Alt kısım boyunca uzanan yatay giyjoş şeridin içinde "РАЗЛІКОВЫ БІЛЕТ НАЦЫЯНАЛЬНАГА БАНКА БЕЛАРУСІ" ibaresi okunur. Bu şeridin sağ ucunda "1992" emisyon yılı basılmıştır. Merkezi armanın sol ve sağ yanlarında simetrik olarak, kahverengi dairesel çizgilerle sınırlanmış yatay oval alanlarda koyu renkli 100 rakamları yer almaktadır. Üst ve alt kenarlarda uzanan oker şeritler paraya şık bir çerçeve görünümü kazandırırken, sağ üst köşede sahteciliğe karşı yasal uyarı metni Kiril harfleriyle yer alır.
1992 emisyonlu bu 100 Rublelik banknot, Sovyetler Birliği'nin dağılmasının ardından Belarus'un kendi ulusal kimliğini inşa etmek üzere tedavüle çıkardığı ilk bağımsız para serisinin (Zaychiki / Tavşancıklar serisi) en prestijli kupürlerinden biridir. Serinin küçük değerlerinde tavşan, sincap ve vaşak gibi daha naif canlılar kullanılırken, nominal değer yükseldikçe bizon (zubr) gibi gücü, dayanıklılığı ve bilgeliği temsil eden büyük hayvanlar seçilmiştir. Bu fauna odaklı tasarım dili nedeniyle halk parayı uzun süre "Zaychiki" olarak adlandırmış ve bu isim nümismatik literatüre yerleşmiştir.
Arka yüzde gururla sergilenen Pahonia (Şahlanan Şövalye) arması, banknotun nümismatik ve siyasi değerini artıran en kritik unsurdur. Kökeni Litvanya Büyük Dükalığı'na dayanan bu tarihi sembol, 1991-1995 yılları arasında Belarus'un resmi devlet arması olarak kullanılmıştır. 1995 yılında gerçekleştirilen referandum neticesinde Aleksandr Lukaşenko yönetimi tarafından bu arma tedavülden ve devlet kurumlarından kaldırılarak yerine modifiye edilmiş Sovyet dönemi arması getirilmiştir. Bu nedenle, 1992 tarihli bizon figürlü bu 100 Rublelik banknot, ülkenin kısa süren ilk ulusal ve demokratik uyanış döneminin nadir ve somut birer tarihi vesikası olarak kabul edilir.