Numismatik İnceleme Raporu

Afganistan Demokratik Cumhuriyeti — 50 Afghanis (1979 / Hicri Şemsi 1358 Emisyonu)
Ülke / Otorite Afganistan Demokratik Cumhuriyeti (Da Afghanistan Bank - د افغانستان بانک)
Nominal Değer 50 Afghanis (پنجاه افغانی - 50 Afghanis)
Emisyon Tarihi / Serisi 1979 Emisyonu / Hicri Şemsi 1358 (۱۳۵۸) / P-55
Seri / Seri No Seri 52 (۵۲ / ل) / 2905611 (۲۹۰۵۶۱۱) (Avers sol ve sağ ortada Doğu Arap rakamlarıyla siyah baskı)
Merkez Bankası / Matbaa Afganistan Merkez Bankası (Da Afghanistan Bank) / Goznak (SSC Birlikleri Matbaası - Rusya)
Kromatik Yapı Çam yeşili, zümrüt yeşili, antrasit ve zeytin yeşili hatlar; zemin dolgularında pastel sarı, açık turkuaz, limon yeşili ve krem giyjoş asetatları
Ön Yüz (Avers) Tasarımı (Yatay Yerleşim - Peştuca/Arapça)

Merkez Bankası Mührü ve Kaligrafi: Ön yüzün üst ortasında Da Afghanistan Bank'ın tarihi dairesel amblemi (Eski MÖ 3. yüzyıl Eukratides dönemi Grek-Baktriya parasına dayanan atlı figür ve kuruluş yılı "1318 / 1939") yer alır. Sağ üstte Peştuca "د افغانستان بانک" (Da Afghanistan Bank) başlığı bulunur. Ortada Peştuca ödeme vaadı metni ile altında Hicri Şemsi "۱۳۵۸" (1358 / 1979) emisyon tarihi okunur.

İslami Geometrik Motifler ve Köşeler: Alt ortada karmaşık dairesel İslami geometrik rozet (rosette) yer alır. Sağ alt köşede çerçeve içinde "50 AFGHANIS" ibaresi ve üst köşelerde Doğu Arap rakamlarıyla "۵۰" (50) nominal değerleri yeşil giyjoş çerçevatlarla işlenmiştir.

Arka Yüz (Revers) Tasarımı (Yatay Yerleşim - İngilizce/Görsel)

Darul Aman Sarayı (Darul Aman Palace): Arka yüzün orta odasında, Kabil'in güneybatısında yer alan ve 1920'lerde Kral Amanullah Han tarafından Neoklasik Batı ve Doğu mimarisinin sentezi olarak inşa ettirilen tarihi **Darul Aman Sarayı** (Darul Aman Palace / "Barış/Aman Evi Sarayı") çam yeşili gravür işçiliğiyle resmedilmiştir.

İngilizce Tipografi ve Çerçeve: Üst sınır boyunca İngilizce "Da Afghanistan Bank" başlığı, sağ alt köşede "50 AFGHANIS" metni ve rakamı yer alır. Sol ve sağ kenarlarda Doğu Arap ve Batı rakamlarıyla nominal değerler ile salyangoz/spiral formlu estetik giyjoş süsleme motifleri uzanmaktadır.

Tarihsel Arka Plan ve Nümismatik Önemi

1979 yılında (Hicri Şemsi 1358) tedavüle çıkarılan bu 50 Afghanis banknotu, Afganistan'da 1978 Sevr Devrimi sonrası kurulan Afganistan Demokratik Cumhuriyeti döneminde ve Sovyet askeri müdahalesinin hemen eşiğinde Sovyet Devlet Matbaası **Goznak** tarafından basılmıştır.

Paranın arka yüzünü süsleyen **Darul Aman Sarayı**, Kral Amanullah Han'ın Afganistan'ı modernleştirme vizyonunun en büyük mimari sembolüdür. Yıllar süren savaş ve çatışmalarda ağır hasar gören ancak son yıllarda restore edilen saray, Afgan modernleşme ve siyasi tarihinin en canlı tanığıdır. Koyu yeşil ve pastel turkuaz tonlarının hakim olduğu bu banknot; Afgan siyasi dönüşüm tarihini, Krallık dönemi mimari mirasını ve Sovyet dönemi Goznak matbaa işçiliğini buluşturarak, koleksiyonundaki Asya, Saray Mimarisi, Goznak Baskıları ve Tarihi Siyasi Dönemler arşivine son derece kıymetli bir nümismatik katkı sağlamaktadır.

Tags:

Image Info