Numismatik İnceleme Raporu

Afganistan İslam Cumhuriyeti — 5 Afghanis (2002 / Hicri Şemsi 1381 Emisyonu)
Ülke / Otorite Afganistan İslam Cumhuriyeti (Da Afghanistan Bank)
Nominal Değer 5 Afghanis (پنج افغانی - 5 Afghanis)
Emisyon Tarihi / Serisi 2002 Yılı Parasal Reform Serisi / Hicri Şemsi 1381 (۱۳۸۱) / P-63
Seri / Seri No Seri 1 (۱ / پ ن) / 8498184 (۸۴۹۸۱۸۴) (Arka yüz sol üst ve sağ altta Doğu Arap rakamlarıyla siyah baskı)
Merkez Bankası / Matbaa Afganistan Merkez Bankası (Da Afghanistan Bank - د افغانستان بانک) / Giesecke & Devrient (Almanya)
Kromatik Yapı Sepya kahverengi, açık tarçın, taba ve taba/bordo hatlar; zemin dolgularında pastel krem, bej, fıstık yeşili ve sarı giyjoş asetatları
Ön Yüz (Avers) Tasarımı (Yatay Yerleşim - Peştuca/Arapça)

Merkez Bankası Mührü ve Tipografi: Ön yüzün sağ üst köşesinde Da Afghanistan Bank'ın tarihi dairesel amblemi (Eski MÖ 3. yüzyıl Eukratides dönemi Grek-Baktriya parasına dayanan atlı figür ve kuruluş yılı "1318 / 1939") kahverengi mühür içinde yer alır. Üst ortada Peştuca "د افغانستان بانک" (Da Afghanistan Bank) başlığı ve altında ödeme vaadı metni uzanır.

Desen ve Filigran Odası: Orta bölümde İslami geometrik giyjoş desenleri ve yetkili imzalar yer alır. Sağ ve sol köşelerde Doğu Arap ve Batı rakamlarıyla "5" (۵) nominal değeri işlenmiştir. Alt köşede Hicri Şemsi "۱۳۸۱" (1381 / 2002) emisyon tarihi okunur. Sol tarafta geniş filigran penceresi yer almaktadır.

Arka Yüz (Revers) Tasarımı (Yatay Yerleşim - İngilizce/Görsel)

Bala Hissar Hisarı (Kabil Kalesi): Arka yüzün orta odasında, Kabil'in güneyinde yer alan ve kökenleri M.S. 5. yüzyıl Ak Hunlar / Göktürk dönemine kadar uzanan tarihi kaleler kompleksi **Bala Hissar Hisarı** (Bala Hissar Fortress) kahverengi/sepya çelik gravür işçiliğiyle resmedilmiştir. Dağın eteklerine uzanan surlar ve hisarın sağlam burçları detaylı biçimde işlenmiştir.

İngilizce Tipografi ve Çerçeve: Üst sınır boyunca İngilizce "Da Afghanistan Bank" başlığı, sol alt köşede "5 Afghanis" ve sağ altta büyük "5" rakamı yer alır. Sol kenar boyunca geleneksel Afgan kilim ve el dokuma motiflerini yansıtan geometrik süsleme sütunu uzanmaktadır.

Tarihsel Arka Plan ve Nümismatik Önemi

2002 yılında (Hicri Şemsi 1381) tedavüle sunulan bu 5 Afghanis banknotu, Afganistan'ın ekonomik istikrar ve parasal reform süreci kapsamında Alman matbaası **Giesecke & Devrient** tarafından basılan temel küçük nominal kupörlerden biridir.

Paranın arka yüzünü süsleyen **Bala Hissar Hisarı**, yüzyıllar boyunca Kabil'in savunma kalesi ve krallık sarayı olarak hizmet vermiş, Birinci ve İkinci İngiliz-Afgan Savaşları dâhil ülkenin askeri tarihine tanıklık etmiş en stratejik tarihi yapıdır. Sepya ve kahve tonlarının hâkim olduğu bu banknot; Afgan askeri mimarisini, Kabil'in köklü tarihini ve 2002 parasal reformunu buluşturarak, koleksiyonundaki Asya, Askeri Mimari/Kaleler ve Parasal Reform Banknotları arşivine değerli ve estetik bir nümismatik katkı sağlamaktadır.

Tags: