Numismatik İnceleme Raporu

Afganistan İslam Cumhuriyeti — 10 Afghanis (2012 / Hicri Şemsi 1391 Emisyonu)
Ülke / Otorite Afganistan İslam Cumhuriyeti (Da Afghanistan Bank)
Nominal Değer 10 Afghanis (عشرة افغانی / لَس افغانى - 10 Afghanis)
Emisyon Tarihi / Serisi 2012 Yılı Emisyonu / Hicri Şemsi 1391 (۱۳۹۱) / P-64b
Seri / Seri No Seri 18 (۱۸ / د) / 1162281 (۱۱۶۲۲۸۱) (Arka yüz sol ve sağ altta Doğu Arap rakamlarıyla siyah baskı)
Merkez Bankası / Matbaa Afganistan Merkez Bankası (Da Afghanistan Bank - د افغانستان بانک) / Giesecke & Devrient (Almanya) veya De La Rue
Kromatik Yapı Yaprak yeşili, çam yeşili, zümrüt yeşili ve antrasit hatlar; zemin dolgularında pastel fıstık yeşili, limon sarısı, bej ve krem giyjoş asetatları
Ön Yüz (Avers) Tasarımı (Yatay Yerleşim - Peştuca/Arapça)

Ahmed Şah Durrani Türbesi: Ön yüzün sağ odasında, Kandahar şehrinde yer alan ve modern Afganistan'ın babası "Ahmad Shah Baba" olarak kabul edilen Ahmed Şah Durrani'nin sekizgen planlı, kubbeli **Ahmed Şah Durrani Türbesi** (Mausoleum of Ahmad Shah Durrani) ve etrafındaki selvi ağaçları zümrüt/çam yeşili çelik gravür işçiliğiyle resmedilmiştir.

Merkez Bankası Mührü ve Tipografi: Sağ üst köşede Da Afghanistan Bank'ın tarihi dairesel amblemi (Eski MÖ 3. yüzyıl Grek-Baktriya parasına dayanan atlı figür ve kuruluş yılı "1318 / 1939") yeşil mühür içinde yer alır. Üst ortada Peştuca "د افغانستان بانک" (Da Afghanistan Bank) başlığı, merkezde ödeme vaadı ve yetkili imzalar ile altında Hicri Şemsi "۱۳۹۱" (1391 / 2012) emisyon tarihi okunur. Sol üstte Doğu Arap ve sol altta Batı rakamlarıyla "10" (۱۰) nominal değeri basılmıştır.

Arka Yüz (Revers) Tasarımı (Yatay Yerleşim - İngilizce/Görsel)

Paghman Zafer Takı (Taq-e Zafar) Anıtı: Arka yüzün orta odasında, Kabil'in Paghman bölgesinde yer alan ve Kral Amanullah Han döneminde 1919 İngiliz-Afgan Savaşı zaferini ve bağımsızlığı anmak amacıyla inşa edilen **Taq-e Zafar** (Zafer Takı) anıtı ile tarihi geçit sütunları zümrüt yeşili gravür işçiliğiyle resmedilmiştir.

İngilizce Tipografi ve Çerçeve: Üst sınır boyunca İngilizce "Da Afghanistan Bank" başlığı, sol alt köşede "10 Afghanis" ve sağ altta büyük "10" rakamı yer alır. Sol ve sağ çerçeveler boyunca İslami mimari süslemeler ile geleneksel Afgan kilim/dokuma geometrik motifleri uzanmaktadır.

Tarihsel Arka Plan ve Nümismatik Önemi

2012 yılında (Hicri Şemsi 1391) tedavüle sunulan bu 10 Afghanis banknotu, Afganistan'ın 2002 parasal reformu sonrasında sürdürülen banknot ailesinin 2012 yılı güncelleme ve güvenlik geliştirme emisyonuna aittir.

Paranın ön yüzünü süsleyen **Ahmed Şah Durrani Türbesi**, 18. yüzyılda Durrani İmparatorluğu'nu kurarak bağımsız Afgan devletinin temellerini atan Ahmed Şah'ın Kandahar'daki ebedi istirahatgahıdır. Arka yüzdeki **Paghman Zafer Takı** ise 20. yüzyıl başındaki bağımsızlık zaferini simgeler. Canlı yaprak ve zümrüt yeşili tonlarının hâkim olduğu bu banknot; Afgan devletleşme tarihini, kurucu liderlik mirasını, zafer mimarisini ve modern numismatik estetiği buluşturarak, koleksiyonundaki Asya, Kurucu Liderler/Anıtlar, İslam Mimarisi ve Yeşil Tonlu Banknotlar arşivine son derece değerli ve estetik bir nümismatik katkı sağlamaktadır.

Tags: