Numismatik İnceleme Raporu

Surinam Cumhuriyeti — 25 Gulden (9 Ocak 1988 Emisyonu)
Ülke / Otorite Surinam Cumhuriyeti (Centrale Bank van Suriname)
Nominal Değer 25 Gulden (VIJF EN TWINTIG GULDEN)
Emisyon Tarihi / Serisi Devrim ve Ulusal Kahramanlar Serisi / 9 Ocak 1988 (9 JANUARI 1988)
Seri / Seri No AG562739 (Avers sol üstte dikey siyah ve sağ ortada dikey siyah simetrik baskı)
Merkez Bankası / Matbaa Surinam Merkez Bankası (Centrale Bank van Suriname) / Thomas De La Rue & Company, Limited (Londra)
Kromatik Yapı Nefti yeşil, fıstık yeşili, çimen yeşili, kiremit/turuncu ve mercan kırmızısı hatlar; zemin dolgularında pastel sarı, somon ve krem giyjoş asetatları
Ön Yüz (Avers) Tasarımı

Anton de Kom Portresi ve Özgürlük Yürüyüşü: Ön yüzün sol-orta odasında, Surinam'ın sömürgecilik karşıtı direniş kahramanı, yazar ve ulusal önderi **Anton de Kom**'un kararlı ve düşünceli bakışlarıyla hafif sağa bakan detaylı yeşil gravür büstü yer alır. Sağ üst köşede bayrak ve meşalelerle yürüyen halk ve asker figürlerinden oluşan kitlesel ulusal mücadele sahnesi resmedilmiştir.

Devlet Başlığı ve Paramaribo Mimari Şeridi: Üst sınır boyunca nefti yeşil renkte "CENTRALE BANK VAN SURINAME" başlığı ve altında italik fontla "VIJF EN TWINTIG GULDEN" nominal değer ibaresi okunur. Sol odada palmiye ve meşaleli "25" giyjoş rozeti, orta-sağ alanda ise dairesel filigran penceresi yer alır. Paranın alt sınırı boyunca başkent Paramaribo'nun UNESCO mirası olan ahşap kolonyal binalarını ve kiliselerini gösteren kesintisiz panorama şeridi uzanmaktadır. Sağ alt köşede "9 JANUARI 1988" tarihi ile President imza replikası bulunur.

Arka Yüz (Revers) Tasarımı

Tukan Kuşu, Hibiskus Çiçeği ve Halk Eğitimi Sahnesi: Arka yüzün sol odasında, Surinam'ın el değmemiş yağmur ormanlarını ve zengin faunasını temsil eden dev gagalı renkli bir **Tukan Kuşu** (Toco Toucan) ile altında pembe **Hibiskus Çiçeği** resmedilmiştir. Sağ tarafta ise açık havada köylüler ile işçilere hitap eden, elindeki belgelere dayanarak toplumu bilinçlendiren bir öğretmen/önder ve onu dinleyen Surinam halkı (Halk Eğitimi ve Toplumsal Uyanış) gravürü yer alır.

Geometrik Rozetler ve Yasal Metin: Arka yüzün zemininde Güneş ışınlarını andıran turuncu-kırmızı giyjoş hatları, sağ üst köşede büyük beyaz "25" rakamı ve alt sınır boyunca İnka/Maroon motiflerini andıran renkli dairesel rozetler bulunur. Üst şeritte mikro yazıyla Surinam Ceza Kanunu'nun sahtecilikle ilgili **"SURINAAMS WETBOEK VAN STRAFRECHT..."** maddesi yazılıdır.

Tarihsel Arka Plan ve Nümismatik Önemi

9 Ocak 1988 tarihli bu canlı yeşil ve kiremit tonlarındaki 25 Gulden banknotu, Surinam'ın 1980'li yıllardaki askeri ve siyasi dönüşüm döneminde bastırılan, ülkenin hem sömürgecilik karşıtı tarihsel hafızasını hem de benzersiz doğasını nümismatik alanına taşıyan son derece simgesel bir emisyondur.

Paranın ön yüzünü süsleyen **Anton de Kom (1898–1945)**, kaleme aldığı *"Wij slaven van Suriname"* (Biz Surinam Köleleri) başlıklı başyapıtıyla Surinam halkının sömürü tarihini ilk kez yerli bir bakış açısıyla gözler önüne seren, kölelik ve ırkçılık karşıtı büyük bir devrimcidir. II. Dünya Savaşı sırasında Hollanda'da Nazi işgaline karşı direniş saflarında yer alırken toplama kampında şehit düşen de Kom, Surinam'ın harcındaki en büyük fikir adamıdır. Ön yüzün altındaki **Paramaribo Panorama Şeridi**, kentin özgün ahşap mimari kimliğini; arka yüzdeki **Tukan Kuşu**, Amazon ekosisteminin bakir zenginliğini ve **Toplumsal Eğitim Sahnesi** ise de Kom'un halkı aydınlatma idealini simgeler. Londra merkezli **Thomas De La Rue** matbaasının yeşil ile turuncuyu buluşturan bu çelik gravür işçiliği, parayı adeta bir sanat eserine dönüştürmüştür.

Canlı nefti yeşil ile kiremit kırmızısının görkemli kontrastıyla şekillenen bu Gulden banknotu; özgürlük kahramanı Anton de Kom'un ilham veren mirasını, Paramaribo'nun tarihi dokusunu, Amazon faunasını ve İngiliz matbaacılık sanatını bir araya getirerek, koleksiyonundaki Güney Amerika, Karayip/Felemenk Kültürü, Siyasi Tarih ve Fauna Temalı emisyonlar kronolojisine muazzam bir tarihi değer, fikir derinliği ve üstün bir nümismatik zenginlik katmaktadır.

Tags:

Image Info