Numismatik İnceleme Raporu

Peru Cumhuriyeti — 500 Intis (1987 Emisyonu / Bundesdruckerei Berlin Baskısı)
Ülke / Otorite Peru Cumhuriyeti (República del Perú)
Nominal Değer 500 Intis (QUINIENTOS INTIS)
Emisyon Tarihi / Serisi Inti Para Birimi Emisyon Serisi / 26 Haziran 1987 (26 DE JUNIO DE 1987)
Seri / Seri No A 5720645 Q (Avers üst sol tarafta dikey kiremit kırmızısı ve portre altında yatay kırmızı simetrik baskı)
Merkez Bankası / Matbaa Peru Merkez Rezerv Bankası (Banco Central de Reserva del Perú) / Bundesdruckerei (Berlin / Almanya)
Kromatik Yapı Koyu kahverengi, çikolata kahvesi, fındık kabuğu, taba ve kiremit hatlar; zemin dolgularında pastel altın sarısı, şeftali, krem ve açık nefti yeşil giyjoş asetatları
Ön Yüz (Avers) Tasarımı

Túpac Amaru II (José Gabriel Condorcanqui) Portresi: Ön yüzün sağ odasında, İspanyol sömürge yönetimine karşı 18. yüzyılda Latin Amerika'nın en büyük yerli başkaldırısını başlatan İnka soylusu ve devrimci lider **Túpac Amaru II**'nin (JOSÉ GABRIEL CONDORCANQUI / TÚPAC AMARU II) omuzlarına dökülen uzun siyah saçları, kararlı yüz ifadesi ve dönemin şık ceket kıyafetiyle hafif sol profile bakan son derece detaylı koyu kahverengi gravür büstü yer alır. Portrenin sağ sınırında dikey sütun boyunca dikey "500" rakamları ve İnka tekstil piktogramları uzanır.

Devlet Arması ve Yerli Motifleri: Tam merkezde, dairesel altın sarısı giyjoş rozetinin ortasında Peru'nun resmi **Devlet Arması** (Vicuña, Kınakına ağacı ve Bereket Boynuzu) basılmıştır. Armanın altında kiremit/kahve tonlarında "QUINIENTOS INTIS" nominal değeri, altında ise "26 DE JUNIO DE 1987" emisyon tarihi ile Director, Presidente ve Gerente General yetkili imza replikaları bulunur. Sol odada koyu renkli ovale yakın giyjoş rozeti içinde "500" rakamı yükselir.

Arka Yüz (Revers) Tasarımı

And Dağları ve Dağcı Sahnesi (Huascarán Zirvesi): Arka yüzün geniş merkez odasında, Peru'nun ve Tropical Andlar'ın en yüksek noktası olan karla kaplı görkemli **Huascarán Dağı Zirvesi** (6.768 m) ve tırmanış gerçekleştiren sırt çantalı ve kazmalı bir dağcı (**Dağcılık Sporu ve And Coğrafyası**) kahverengi/morumsu gravürle detaylıca resmedilmiştir.

Devlet Başlığı, Totem ve Alman Matbaa İmzası: Üst sınır boyunca kahverengi "BANCO CENTRAL DE RESERVA DEL PERÚ" banka ismi uzanır. Resmin altında "QUINIENTOS INTIS" nominal değer ibaresi okunur. Paranın sol üst köşesinde stilize İnka kuş/kartal rozeti içinde "500", sağ alt köşesinde ise sarı-kahve seramik testinin (Aryballos) önünde "500" rakamı yer alır. Resmin alt ortasında mikro yazıyla Almanya Devlet Matbaası'nın **"BUNDESDRUCKEREI"** damgası basılmıştır. Sol tarafta ise Nazca çizgilerine benzeyen stilize sarı yerli piktogramı yer alır.

Tarihsel Arka Plan ve Nümismatik Önemi

26 Haziran 1987 tarihli bu toprak kahvesi ve altın sarısı tonlarındaki 500 Intis banknotu, Peru nümismatik tarihinde yerli direniş mirasını, And Dağları'nın anıtsal zirvelerini ve spor/doğa keşfi temasını bir araya getiren son derece özel bir kupürdür.

Paranın ön yüzünü süsleyen **Túpac Amaru II (1738–1781)**, asıl adıyla José Gabriel Condorcanqui, son İnka Hükümdarı Túpac Amaru'nun torunu olup 1780 yılında yerli halka uygulanan ağır angarya ve vergilere karşı büyük bir isyan başlatmıştır. Yakalandıktan sonra Cusco'nun ana meydanında atlara bağlanarak şehit edilen Amaru, sadece Peru'nun değil tüm Latin Amerika'nın bağımsızlık ve kölelik karşıtı özgürlük hareketlerinin ilk harcını koyan efsanevi kahramandır. Arka yüzde yer alan **Huascarán Dağı ve Dağcı**, Peru'nun devasa And dağ sistemini, doğa sporlarını ve ülkenin yüksek zirvelerine meydan okuyan insanın azmini temsil eder. Berlin merkezli **Bundesdruckerei** matbaasının çelik gravörlüğü sayesinde banknot, gerek portre çizgilerindeki derinlik gerek dağ manzarasındaki mikro detaylarla koleksiyon değeri son derece yüksek bir sanat eserine dönüşmüştür.

Kahverengi ve altın sarısının sıcak zarafetiyle şekillenen bu Intis banknotu; İnkaların efsanevi Özgürlük Kahramanı Túpac Amaru II'nin mirasını, Andlar'ın zirvesi Huascarán'ın haşmetini ve Alman matbaacılık kalitesini bir araya getirerek, koleksiyonundaki Güney Amerika, Yerli Tarihi, Doğa/Coğrafya Temalı ve Inti dönemi emisyonları kronolojisine muazzam bir tarihi değer, görsel derinlik ve üstün bir nümismatik zenginlik katmaktadır.

Tags:

Image Info