Numismatik İnceleme Raporu

Kolombiya Cumhuriyeti — 10 Pesos Oro (1980 Klasik Serisi)
Ülke Kolombiya Cumhuriyeti (Colombia)
Nominal Değer 10 Pesos Oro (DIEZ PESOS ORO)
Emisyon Tarihi / Serisi Klasik Emisyon Serisi / 7 Ağustos 1980 (AGOSTO 7 DE 1980)
Seri / Seri No 85963832 (Avers yüzde büst sağında ve üst sağda yatay parlak kırmızı simetrik baskı)
Merkez Bankası / Matbaa Cumhuriyet Bankası (El Banco de la República) / Banco de la República İtalya/Kolombiya Tesisleri
Kromatik Yapı Koyu menekşe, mürdüm ve çikolata kahvesi ana gravür hatları; zemin dolgularında pastel turuncu dairesel hareler, yeşil ve pembe giyjoş asetatlar
Ön Yüz (Avers) Tasarımı

Antonio Nariño Portresi: Ön yüzün sol odasında, Kolombiya bağımsızlık tarihinin en entelektüel ve radikal figürlerinden biri olan **Antonio Nariño**'nun askeri üniformalı, epoletli ve sol profile dönük ince detaylı bir gravür büstü yer alır. Büstün sol alt köşesinde küçük harflerle "NARIÑO" ismi kazınmıştır.

And Kondoru ve Güvenlik Rozetleri: Sağ tarafta, Güney Amerika'nın ve And Dağları'nın mutlak özgürlük sembolü olan görkemli bir **And Kondoru (Cóndor de los Andes)** kayalığa tünemiş, kanatları yarı açık pozisyonda resmedilmiştir. Kuşun hemen altında, karmaşık geometrik asetat çizgileriyle örülmüş büyük bir rozet içine "10 PESOS ORO" değeri yerleştirilmiştir. Merkezde ise parlayan turuncu harelerin ortasında büyük bir "10" rakamı yükselir. Üst sınırda "EL BANCO DE LA REPUBLICA / PAGARA AL PORTADOR / DIEZ PESOS ORO" ibareleri, alt ortada ise dönemin Gerente ve Secretario yetkililerinin imza replikaları ile "BOGOTA, COLOMBIA" ibaresi yer alır.

Arka Yüz (Revers) Tasarımı

San Agustín Arkeoloji Parkı (Parque Arqueológico de San Agustín): Arka yüzün gövdesini kaplayan geniş manzara gravürü, Kolombiya'nın Kolomb öncesi dönemine ışık tutan gizemli **San Agustín Arkeoloji Parkı** tasviridir. Çizimde; yerli kültürler tarafından volkanik taşlardan oyulmuş antropomorfik (insan biçimli) ve zoomorfik (hayvan biçimli) devasa mezar heykelleri, monolitler ve arka plandaki And Dağları'nın sık bitki örtüsü ile koruyucu ağaç figürleri büyük bir derinlikle işlenmiştir. Sağ altta küçük harflerle "PARQUE ARQUEOLÓGICO DE SAN AGUSTÍN" açıklaması okunur.

Özgürlük Başlıklı Madalyon: Üst ortada, dairesel koyu kahverengi bir çerçeve içinde Kolombiya Merkez Bankası'nın klasik kurumsal sembolü olan, Frig kalpaklı (Özgürlük Başlığı) profilden büst logosu **"BANCO DE LA REPUBLICA - BOGOTA COLOMBIA"** yazısıyla birlikte yer alır. Sol ve sağ kenarlarda mürdüm renkli giyjoş sütunların içine dikey "10 PESOS ORO" değerleri yerleştirilmiştir.

Tarihsel Arka Plan ve Nümismatik Önemi

1980 emisyonu olan bu mürdüm-menekşe tonlarındaki 10 Pesos Oro banknotu, Kolombiya'nın hem sömürgeciliğe karşı verdiği entelektüel savaşı hem de kıtanın binlerce yıllık gizemli yerli mirasını aynı kağıtta eriten anıtsal bir nümismatik klasiktir. Altın standardına atıfta bulunan "Pesos Oro" ibaresini taşıyan bu eski seri kupür, nümismatlar arasında çizgi işçiliğinin zarafetiyle bilinir.

Paranın ön yüzündeki **Antonio Nariño (1765-1823)**, Kolombiya'nın "Bağımsızlığın Öncüsü" (Precursor) olarak kabul edilir. Fransız Devrimi'nin temel metni olan *İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirgesi*'ni gizlice İspanyolcaya çevirip kendi matbaasında bastığı için İspanyol sömürge yönetimi tarafından defalarca hapsedilmiş ve sürgün edilmiştir. Onun bu entelektüel başkaldırısı, Simon Bolivar ve diğer liderlerin askeri hareketlerine ideolojik yakıt sağlamıştır. Arka yüzde yer alan **San Agustín**, Güney Amerika'nın en büyük dini ve cenaze anıtları kompleksidir. MS 1. ve 8. yüzyıllar arasında gelişen gizemli bir uygarlık tarafından geride bırakılan bu devasa taş heykeller, Kolombiya'nın Avrupa sömürgesinden çok önce de ne kadar köklü bir sanatsal ve dini medeniyete ev sahipliği yaptığını kanıtlar.

Giyjoş işçiliğinin zirve yaptığı bu banknot; hak ve özgürlük uğruna ömrünü zindanlarda tüketen bir aydının hatırasını, doğanın en güçlü yırtıcısı kondor ve toprağın altında yatan kadim taş tanrılarla birleştirerek koleksiyonundaki klasik Güney Amerika kronolojisine muazzam bir nümismatik ağırlık katmaktadır.

Tags:

Image Info