Numismatik İnceleme Raporu

Brezilya Federatif Cumhuriyeti — 100 Cruzeiros (1984)
Ülke Brezilya Federatif Cumhuriyeti (República Federativa do Brasil)
Nominal Değer 100 Cruzeiros (CEM CRUZEIROS)
Emisyon Serisi / Dönem Duque de Caxias Özel Serisi (Çift Yönlü / 180 Derece Simetrik Düzen)
Seri / Seri No A 8004022050 A (Avers yüzde sol altta ve sağ üstte simetrik siyah baskı)
Merkez Bankası / Matbaa Brezilya Merkez Bankası (Banco Central do Brasil) / Casa da Moeda do Brasil
Kromatik Yapı Koyu kiremit kırmızısı, pas rengi ve bordo gravür tonları; avers yüzünde gri-mavi dalgalı arka plan, revers yüzünde pastel pembe esintiler
Ön Yüz (Avers) Tasarımı

Askeri Sahne ve Tören Kılıçları: Banknotun ön yüz merkezinde, ordu birliklerinin tahkimatını ve askeri harekat anını tasvir eden tarihi bir gravür sahnesi konumlandırılmıştır. Kompozisyonun tam ortasında, birbirinin üzerinden çaprazlama geçecek şekilde yerleştirilmiş iki adet tarihi **Ordu Kılıcı (Sabre)** yer alır. Kılıçların arkasında ise tüfekleriyle siper almış ve ilerleyen üniformalı Brezilya askerleri resmedilmiştir.

Simetrik Metin ve Değer Düzeni: Banknot, 180 derece döndürüldüğünde de aynı şekilde okunabilecek pratik çift yönlü (Double-ended) tasarıma sahiptir. Sol üstte ve sağ altta koyu kiremit rengi şeritler içinde "100 CEM CRUZEIROS" ibareleri yer almaktadır. Sol altta ve sağ üstte "A 8004022050 A" seri numaraları uzanır. Köşelerde mavi-beyaz çizgilerden oluşan oval güvenlik rozetleri yer alır. Finans otoritelerinin imza replikaları, zemin üzerinde sağ ve sol köşelere simetrik olarak dağıtılmıştır.

Arka Yüz (Revers) Tasarımı

Duque de Caxias Çift Portresi: Paranın arka yüzü, Brezilya askeri tarihinin en büyük kahramanı kabul edilen **Duque de Caxias (Luís Alves de Lima e Silva)**'a adanmıştır. Nümismatik açıdan paranın en belirgin özelliği, **aynı portrenin biri düz, diğeri 180 derece ters çevrilmiş olarak yan yana ve simetrik şekilde basılmış olmasıdır.** Portrelerin yanlarında küçük harflerle "DUQUE DE CAXIAS" açıklaması okunur.

Çerçeve Yapısı ve Güvenlik Ağları: Üst ve alt sınırlarda yer alan geniş bordo giyjoş şeritlerin üzerinde beyaz fontla "BANCO CENTRAL DO BRASIL" otorite adı ve "100" rakamları basılıdır. Portrelerin sağ ve sol kenarlarında, filigran penceresi olarak kurgulanan iki adet dairesel beyaz boşluk bulunur. İki portrenin tam birleşme merkezinde, yeşil ve pembe çizgilerden oluşan zikzak desenli güçlü bir sahtecilik karşıtı mikro koruma ağı yer almaktadır. Çerçeve uçlarında darphane mührü olan "CASA DA MOEDA DO BRASIL" yazısı mevcuttur.

Tarihsel Arka Plan ve Nümismatik Önemi

1984 yılı civarına tarihlenen bu 100 Cruzeiros banknotu, Brezilya Darphanesi'nin (Casa da Moeda do Brasil) bankacılık sistemindeki pratikliği artırmak adına geliştirdiği **"Çift Yönlü / Simetrik"** emisyon politikasının bir parçasıdır. Tıpkı koleksiyonunda bulunan 1.000 Cruzeiros (Rio Branco) banknotunda olduğu gibi, bu para da destelenirken veya sayım makinelerinden geçerken yön karmaşası yaşanmasını engellemek üzere tasarlanmıştır.

Paranın ana figürü olan **Duque de Caxias (Caxias Dükü)**, Brezilya İmparatorluğu döneminde genelkurmay başkanlığı ve savaş bakanlığı yapmış efsanevi bir mareşaldir. 19. yüzyıldaki iç isyanları bastırarak ülkenin parçalanmasını önlemiş ve Paraguay Savaşı'nda (Üçlü İttifak Savaşı) Brezilya ordularına komuta etmiştir. Başarılarından dolayı kendisine "Ordu Hazırlayıcısı" ve "Barış Yapıcı" unvanları verilmiş, doğum günü olan 25 Ağustos ise ülkede "Asker Günü" ilan edilmiştir. Ön yüzdeki **çapraz tören kılıçları ve savaşan asker gravürü**, onun askeri dehasına ve Brezilya Silahlı Kuvvetleri'nin kuruluş tarihine doğrudan bir göndermedir.

Brezilya'nın 1986'daki büyük para reformu (Cruzado Planı) öncesindeki yüksek enflasyonlu dönemine ait olan bu kiremit kırmızısı/bordo tonlarındaki parça, askeri sembolizmi, kurucu tarihi figürleri ve simetrik nümismatik mühendisliği bir araya getiren yapısıyla koleksiyonunun karakteristik örneklerinden biridir.

Tags: